Volgens gegevens van de Vereniging voor Vrijheid van Meningsuiting (İfade Özgürlüğü Derneği, İFÖD), die op 7 oktober werden aangehaald in een gezamenlijke verklaring van de Internationale Federatie van Journalisten (IFJ), de Europese Federatie van Journalisten (EFJ) en de Turkse Journalistenbond (TGS), kregen in september 1.270 X-accounts in Türkiye te maken met bevelen tot toegangsblokkering. Slechts 115 daarvan vielen onder een rechterlijke beslissing. De juridische grondslag voor de overige 1.155 is onbekend. Samen hebben deze accounts meer dan 35 miljoen volgers.

De drie organisaties richtten hun verklaring niet tot de Turkse autoriteiten, maar tot X en het management van het platform. “X mag de toegang tot accounts van journalisten en mediaorganisaties in Türkiye niet blokkeren zonder een rechterlijk bevel of een uitdrukkelijke, transparante en toetsbare beslissing van een onafhankelijke rechterlijke instantie”, schreven zij. Zij voegden eraan toe dat, op een moment waarop ernstige zorgen bestaan over de onpartijdigheid van rechterlijke beslissingen in Türkiye, beperkingen die op basis van dergelijke beslissingen worden opgelegd “nog meer zorgen oproepen over willekeur”.

Zij wijzen erop dat in de eigen gepubliceerde beleidsregels van X staat dat verzoeken om inhoud of accounts te beperken kunnen worden ondersteund door geldige juridische documenten, zoals rechterlijke bevelen, en dat getroffen gebruikers daarvan op de hoogte worden gebracht tenzij het platform wettelijk verboden is dit te doen. Zij vragen X na te gaan of verzoeken uit Türkiye berusten op een onafhankelijke en uitdrukkelijke rechterlijke beslissing; eenzijdige verzoeken van administratieve of rechtshandhavingsinstanties te weigeren; algemene, vage of onevenredige verzoeken af te wijzen; specifieke inhoud te beperken in plaats van volledige accounts; en in zijn transparantierapporten gedetailleerde informatie over Türkiye te publiceren.

De zaak van bianet laat zien hoe een verzoek zonder bekendgemaakte grondslag er in de praktijk uitziet. Op 30 september beval de 7e vrederechter in strafzaken van Bakırköy de toegangsblokkering en verwijdering van inhoud met betrekking tot het X-account van bianet, dat 402.000 volgers heeft, met als opgegeven grond de bescherming van de nationale veiligheid en de openbare orde. Zeven dagen later was de beslissing nog altijd niet aan bianet betekend. Het medium weet daardoor niet welke van zijn nieuwsberichten of posts ertoe hebben geleid. Het bevel werd openbaar via het EngelliWeb-project van İFÖD en niet via de autoriteiten.

Het is de tweede keer dat het account van bianet wordt geblokkeerd. De eerste keer was in maart 2025, tijdens de protesten in Saraçhane die volgden op de aanhouding van Ekrem İmamoğlu.

Dezelfde beslissing had ook betrekking op de accounts van de journalisten İrfan Değirmenci, Şirin Payzın, Burak Acerakis, Erdal Sağlam, Dinçer Gökçe, Sarya Toprak, Esra Tokat en Furkan Karabay. De accounts van Değirmenci en Payzın waren al eens geblokkeerd, op 16 september.

De verklaring van de IFJ noemt nog tien journalisten van wie de accounts in dezelfde periode werden geblokkeerd en vermeldt dat ook bevelen zijn uitgevaardigd met betrekking tot Kısa Dalga, Sol Haber en Evrensel. Op 30 september werd de volledige website van T24 geblokkeerd, samen met het X-account van het medium, dat ongeveer 1,9 miljoen volgers heeft.

“Persvrijheid is niet alleen het recht van journalisten om hun werk uit te oefenen”, besluit de verklaring. “Het is ook het recht van burgers om informatie uit verschillende bronnen te raadplegen, nieuwsberichten te vergelijken en geïnformeerd te blijven over ontwikkelingen van algemeen belang.”

Negen op de tien accounts die vorige maand in Türkiye werden geblokkeerd, werden geblokkeerd op een grondslag die aan niemand is bekendgemaakt.