16-22 March 2026
Keyfi Gözaltı ve Tutuklamalar
Hafta boyunca savcılar en az 82 kişi hakkında Gülen hareketiyle irtibatlı oldukları gerekçesiyle gözaltı kararı verdi. Birleşmiş Milletler Keyfi Tutuklama Çalışma Grubu (WGAD) tarafından Ekim 2020’de yayımlanan bir görüş belgesinde söz konusu grupla bağlantılı olduğu iddia edilen kişilerin geniş çaplı ve sistematik olarak hürriyetinden mahrum bırakılmasının insanlığa karşı suç teşkil edebileceği belirtildi. Derneğimiz 15 Temmuz darbe girişiminden bu yana gerçekleşen Gülen hareketi bağlantılı toplu gözaltı uygulamalarını detaylı bir veritabanı vasıtasıyla sistematik olarak kayda geçirmektedir.
17 Mart: İstanbul’da bir mahkeme, savcının itirazı üzerine tahliye kararını kaldırarak, Tatbak ve Hakmar’ın sahibi Zeki Doruk’un da aralarında bulunduğu dört sanığın, Gülen hareketi bağlantısı iddiasıyla tutuklanan veya ihraç edilen kişilerin ailelerine mali yardım sağladıkları gerekçesiyle terörün finansmanı ve silahlı örgüt üyeliği suçlamalarıyla yeniden tutuklanmasına karar verdi.
Keyfi Yaşam Hakkı İhlalleri
16 Mart: Anayasa Mahkemesi, 2016 yılında Yüksekova’da asker Ali Dalgıran tarafından Sürmi İnce’nin öldürülmesinin yaşam hakkı ihlali oluşturmadığına, olayın kasttan değil ihmalden kaynaklandığına hükmetti.
Zorla Kaybedilmeler
Hafta boyunca, 2016-2018 yılları arasındaki olağanüstü hal döneminde görevinden ihraç edilen ve 6 Ağustos 2019 tarihinde ortadan kaybolduğu ihbar edilen eski kamu çalışanı Yusuf Bilge Tunç’tan bir haber alınamadı. Tunç’un ortadan kaybolması 2016 yılından bu yana yaşanan ve Türk hükümetinin dahil olduğuna dair güçlü bulgular içeren bir dizi zorla kaybedilme vakasının son örneklerinden biri oldu.
Toplantı ve Örgütlenme Özgürlüğü
16 Mart: Gaziantep’te bir mahkeme, halı fabrikası işçilerinin ücret protestosuna destek veren konuşması nedeniyle sendika lideri Mehmet Türkmen’in, halkı kin ve düşmanlığa tahrik ve yanıltıcı bilgi yayma suçlamalarıyla tutuklanmasına karar verdi.
17 Mart: Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, 2013 Gezi Parkı protestoları sırasında Ceyda Sungur’a karşı orantısız güç kullanılması ve etkili bir hesap verebilirlik sağlanmaması nedeniyle Türkiye’nin insanlık dışı veya aşağılayıcı muamele yasağını ihlal ettiğine hükmetti.
İfade ve Basın Özgürlüğü
19 Mart: Freedom House, Türkiye’de Erdoğan yönetimi altında son yirmi yılda özgürlüklerin keskin biçimde gerilediğini, adil yargılanma hakkı açısından en düşük puanın verildiğini ve ülkenin Avrupa’da “Özgür Olmayan” kategorisinde yer alan tek ülke olduğunu bildirdi.
22 Mart: BirGün gazetesi muhabiri İsmail Arı, “yanıltıcı bilgi yayma” suçlamasıyla tutuklandı.
Yargı Bağımsızlığı ve Hukukun Üstünlüğü
17 Mart: Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Gülen hareketi bağlantısı iddiasıyla suçlanan 93 kişinin tutuklanmasında makul şüphe bulunmadığına ve mahkemelerin tutukluluğun devamını gerekçelendirmede yetersiz ve genelleyici ifadeler kullandığına hükmederek Türkiye’nin hak ihlali gerçekleştirdiğine karar verdi.
17 Mart: Bolu’nun Cumhuriyet Halk Partisi (CHP)nden belediye başkanı Tanju Özcan hakkında bir belediye çalışanına yönelik şantaj suçlamasıyla üç yıla kadar hapis cezası talep eden iddianame hazırlandı; üç sanık daha davada yer alırken yargılamanın yakında başlaması bekleniyor.
Kürt Azınlık
18 Mart: Cizre’de polis, üzerinde “Kürdistan” yazılı tişört giydiği gerekçesiyle 15 yaşındaki bir çocuğu gözaltına aldı; çocuk daha sonra kötü muamele iddiasıyla suç duyurusunda bulundu ve kamu görevlisine hakaret ile direnme suçlamalarıyla karşı karşıya kaldı.
Cezaevi Koşulları
19 Mart: Karabük’te bir cezaevi kurulu, cezasının infaz süresini tamamlamasına rağmen Kürt tutuklu Adem Oktay’ın koşullu tahliyesini “pişmanlık göstermediği” gerekçesiyle sekizinci kez erteledi.
Mülteciler ve Göçmenler
16 Mart: İzmir Barosu, gözaltına alındıktan sonra hayatını kaybeden Michael Adufu hakkında kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz edeceğini ve kamu görevlilerinin sorumluluğu ile sağlık hizmetlerine erişim konularının aydınlatılması için hukuki süreci sürdüreceğini açıkladı.
İşkence ve Kötü Muamele
18 Mart: Daha önce kanser tedavisi gören eski öğretmen Nermin Varol, Gülen hareketi bağlantısı iddiasıyla aldığı mahkûmiyet sonrası Ankara’da aşırı kalabalık bir cezaevinde tutuluyor; yakınları koşulların sağlık açısından ciddi risk oluşturduğunu belirtiyor.