26 Ocak – 1 Şubat 2026
Keyfi Gözaltı ve Tutuklamalar
Hafta boyunca savcılar en az 155 kişi hakkında Gülen hareketiyle irtibatlı oldukları gerekçesiyle gözaltı kararı verdi. Birleşmiş Milletler Keyfi Tutuklama Çalışma Grubu (WGAD) tarafından Ekim 2020’de yayımlanan bir görüş belgesinde söz konusu grupla bağlantılı olduğu iddia edilen kişilerin geniş çaplı ve sistematik olarak hürriyetinden mahrum bırakılmasının insanlığa karşı suç teşkil edebileceği belirtildi. Derneğimiz 15 Temmuz darbe girişiminden bu yana gerçekleşen Gülen hareketi bağlantılı toplu gözaltı uygulamalarını detaylı bir veritabanı vasıtasıyla sistematik olarak kayda geçirmektedir.
28 Ocak: İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, son iki hafta içinde 46 ilde düzenlenen operasyonlarda Gülen hareketiyle bağlantılı oldukları iddiasıyla 151 kişinin gözaltına alındığını, bunlardan 82’sinin tutuklandığını ve 54’ünün adli kontrolle serbest bırakıldığını açıkladı; gözaltı ve tutuklamalar, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin kararlarında delil olarak görmediği ankesörlü telefon aramaları ve ByLock kullanımı gibi iddialara dayandırıldı.
Zorla Kaybedilmeler
Hafta boyunca, 2016-2018 yılları arasındaki olağanüstü hal döneminde görevinden ihraç edilen ve 6 Ağustos 2019 tarihinde ortadan kaybolduğu ihbar edilen eski kamu çalışanı Yusuf Bilge Tunç’tan bir haber alınamadı. Tunç’un ortadan kaybolması 2016 yılından bu yana yaşanan ve Türk hükümetinin dahil olduğuna dair güçlü bulgular içeren bir dizi zorla kaybedilme vakasının son örneklerinden biri oldu.
Toplantı ve Örgütlenme Özgürlüğü
27 Ocak: Şanlıurfa ve Mardin valilikleri, kamu düzeni ve güvenlik gerekçesiyle 27–31 Ocak 2026 tarihleri arasında beş gün süreyle tüm gösteri, yürüyüş, basın açıklaması ve benzeri etkinlikleri yasakladı ve bu tür eylemlere katılacağı değerlendirilen kişi ve araçların il giriş-çıkışlarını kısıtladı.
İfade ve Basın Özgürlüğü
28 Ocak: Bir Türk mahkemesi, Kor Kitap Yayınevi temsilcisini, tutuklu editör ve çevirmen Tonguç Ok ile yazar Necip Baysal’a yapılan telif ödemeleri nedeniyle “terörizmin finansmanı” suçlamasıyla ev hapsine aldı.
27 Ocak: Gazeteci Sedef Kabaş, sosyal medya paylaşımlarının cumhurbaşkanına hakaret ve suça tahrik olarak değerlendirildiği bir soruşturma kapsamında kısa süreli gözaltına alındı.
28 Ocak: Savcılar, Aralık ayındaki tutuklamalarından yaklaşık iki ay sonra, YouTube gazetecileri Hasan Köksoy ve Arif Kocabıyık ile röportaj yapılan Halil Kürklü hakkında, Papa XIV. Leo’ya yönelik eleştiriler içeren sokak röportajları nedeniyle cumhurbaşkanına hakaret ve dini değerleri aşağılama suçlamalarıyla iddianame düzenledi.
Yargı Bağımsızlığı ve Hukuk Devleti
27 Ocak: Devlete bağlı Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu, 2016 darbe girişiminin ardından Boydak ailesinden el konulan büyük tekstil şirketlerinden Boyteks Tekstil’i 14,3 milyar lira muhammen bedelle satışa çıkardı.
28 Ocak: Bir Türk mahkemesi, tutuklu Kürt siyasetçi Selahattin Demirtaş’ın avukatı Ramazan Demir’i, diğer hak savunucuları ve mahpus yakınlarıyla birlikte, hukuki savunma faaliyetlerinin kriminalize edildiği gerekçesiyle eleştirilen bir davada 11 yıl 3 ay hapis cezasına çarptırdı.
29 Ocak: Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin yıllık raporuna göre Türkiye, 2025 yılında 6.743 başvuruyla en fazla yeni dava açılan ülke oldu ve 18.464 başvuruyla en büyük derdest dosya yüküne sahip ülke konumuna geldi; başvuruların büyük bölümü 2016 sonrası gözaltı, tutuklama, yargılama ve ihraçlarla bağlantılı.
Kürt Azınlık
28 Ocak: Muş’un Malazgirt ilçesinde DEM Partili Belediye Eş Başkanları Ahmet Kenan Türker ve Gülistan Özel, belediye binasına asılan “Jin, jiyan, azadî” pankartı gerekçe gösterilerek gözaltına alındı.
26 Ocak: Kocaeli’de bir hemşire, Suriye’deki Kürt kadınlarla dayanışma amacıyla çevrimiçi saç örme kampanyasına katıldığı için gözaltına alındı.
30 Ocak: Türkiye Futbol Federasyonu, Suriye Kürtleriyle dayanışma amacıyla “Jin, jiyan, azadî” sloganı içeren saç örme videosu paylaştığı gerekçesiyle Amedspor’a 802.500 lira para cezası verdi ve kulüp başkanını 15 gün futboldan men etti.
27 Ocak: Diyarbakır’da protesto yasağı sırasında yapılan şafak baskınıyla, Kürtçe yayın yapan Yeni Yaşam gazetesinin basın çalışanı Zilan Gül gözaltına alındı.
28 Ocak: Kars’ta 17 ve 20 yaşındaki iki kadın, kuzey Suriye’deki Kürt kadınlarla dayanışma amacıyla saç örme videoları paylaştıkları için gözaltına alındı.
İşkence ve Kötü Muamele
26 Ocak: D.K. isimli bir kişi, Mardin’in Nusaybin ilçesinde gözaltına alınırken jandarma tarafından darp edildiği iddiasının ardından beyin kanaması riskiyle hastaneye kaldırıldı ve ağır yaralarına rağmen tedavisi tamamlanmadan cezaevine konuldu.
27 Ocak: Gülen hareketiyle bağlantılı olduğu iddiasıyla tutuklu bulunan akademisyen Emre Uysal, cezaevinden gönderdiği mektupta tedavi edilmeyen depresyon ve epilepsi nedeniyle ağır psikolojik çöküş yaşadığını belirtti.
28 Ocak: Bir Türk mahkemesi, ileri evre kanser hastası olan ve Gülen hareketiyle bağlantılı olduğu iddiasıyla tutuklu bulunan 37 yaşındaki Ferah Oktan’ı, cezasının sağlık gerekçesiyle ertelenmesini öneren adli tıp raporuna rağmen serbest bırakmadı.
30 Ocak: Gülen hareketiyle bağlantılı olduğu iddiasıyla tutuklu bulunan eski öğretmen Emre Turan, ağırlaşan ülseratif kolit ve yoğun kanama nedeniyle ciddi sağlık riski altında olmasına rağmen, ailesinin uyarılarına karşın hastaneye sevk edilmedi.
